Skip to content

Geloven in de training die niet bestaat

26 november 2011

Hoe bind ik de mensen in mijn organisatie, en hoe laat ik ze verbonden voelen met elkaar?
Heb ik als trainer of begeleider antwoorden en oplossingen, geef ik mensen houvast, of help ik ze alleen maar op hun zoektocht? Dat soort vragen!
Maar wat hebben deze vragen nou te maken met breinleren, en stel je deze vragen alleen de kerk of ook in bedrijven?

U voelt zich wat verward na deze intro? Dan nodig ik u hartelijk uit om eens te gaan luisteren naar Klaas Hendrikse, want dit zijn zo de vragen die bij je opkomen als je net een voordracht van hem hebt meegemaakt. Mij viel dit voorrecht te beurt tijdens een bijeenkomst van de Nederlandse Stichting voor Corporate Universities (www.NSCU.nl) onlangs in Leusden. We zaten daar een dag bijeen om het te hebben over de ‘C-Factor’ in leren en opleiden. U begrijpt al, het gaat om Creativiteit, Communicatie en Community.
En dan zit je daar plots oog in oog met Klaas Hendrikse, protestants predikant in Zeeland. De man die zich van zijn omgeving onderscheidt doordat hij vaststelt dat God niet bestaat. Sterker nog: je moet atheïst zijn om te kunnen geloven.
(Wil je je laten inspireren door deze dwars-denker, lees dan zijn boek ‘Geloven in een God die niet bestaat’. http://www.nieuwamsterdam.nl/geloven-in-een-god-die-niet-bestaat )

Goed, nu was mijn idee om u vervolgens mee te nemen in een heel lucide verhaal om de parallellen tussen (community)leren en geloven (in communities) te schetsen. Dat zou ongeveer zo gegaan zijn: leren heeft te maken met begrijpen en geloven heeft te maken met beleven. Leren heeft te maken met ontwikkelen, geloven heeft te maken met jezelf leren kennen.

Maar ik bedenk anders: als ik u nou vooral eens flink verwar, dan ondergaat u meteen wat de strekking is van mijn verhaal, nl dat beleven belangrijker is dan antwoorden krijgen.

Ik leg de link naar breinleren langs twee hoofdlijnen (lees het boek, dan krijgt u meer te denken dan u denkt):
– Het gaat om het beleven, niet om het weten. Meestal willen we aan onze leerlingen, cursisten en volgelingen vooral antwoorden geven. Kennelijk kunnen we er geen genoegen mee nemen als deelnemers na afloop vaststellen dat de training een belevenis was, maar dat ze eigenlijk nog niet precies weten wat ze gaan toepassen.
Kerken lopen leeg omdat de gelovigen krijgen voorgeschreven wat te geloven, en liefst ook hoe. Doen we dat in trainingen en opleidingen nou heel veel anders? Niet echt. We gooien er wel een sausje – bijvoorbeeld van breinprincipes – overheen om het aantrekkelijk te maken, maar dat is niet veel anders dan dat er in de kerk ook eens een bandje mag spelen.
Als wij mensen willen laten meemaken wat goed management is, of wat persoonlijke effectiviteit is, dan komen we het verst als we het ze laten beleven; als ze vol verwondering meemaken hoe bijzonder hun eigen wijze van doen en voelen is. Ja, gevolg kan zijn dat zij met meer vragen naar buiten lopen dan waarmee zij binnen kwamen!
Inzoomend op breinleren: Als we ons brein proberen te begrijpen en als we die kennis in trainingen willen inzetten, dan worden we al gauw heel technisch. Alsof je tijdens het leren moet weten wat er gebeurt in welke hersenregio. Daar kun je tegenoverstellen ‘probeer je brein te beleven, in plaats van het te begrijpen. Want net zoals je behoorlijk religieus kunt worden als God niet bestaat, kun je breinieus zijn als je beseft dat we niet weten of het concert in ons brein wel centraal wordt gestuurd.
Ga maar te rade bij mensen als Carol Dweck, die ons nou juist leert dat je het brein moet beleven, in een mindset.

– Het gaat om afhankelijkheid! Deze tijd schreeuwt om zelfstandigheid,maakbaarheid, succes, autonomie. En daar trainen we mensen in. Wees effectief, wees productief, neem eigenaarschap over je leven en loopbaan. Klaas Hendrikse geeft te bedenken dat dit ‘onvolwassen onafhankelijkheid’ is (ofwel apekool). Ik citeer: ‘Volwassen afhankelijkheid erkent dat wat werkelijk van waarde is niet in je macht ligt. Vaak valt er niet eens iets te kiezen en heb je het maar te doen met wat zich aandient.’
En, wat blijkt, in ons brein ligt het nou juist beslagen, in reflexen en emoties, dat we geenszins los staan en alleen maar (de juiste) keuzes hoeven de maken. Ons brein stuurt ons (doorgaans onbewust) zo dat we ons kunnen in- en aanpassen. Leven en ontwikkelen in afhankelijkheid.
Dit zou kunnen betekenen dat wij mensen niet al te zeer moeten trainen in persoonlijke effectiviteit, autonomie en resultaatgedrevenheid. Misschien veeleer in het ontwikkelen en koesteren van volwassen afhankelijkheid.

Kortom, laat mensen in volwassen afhankelijkheid belevenissen opdoen in uw trainingen, dan komen zij een heel eind. Misschien gaan zij wel in uw training geloven, maar in elk geval in zichzelf.

2 reacties leave one →
  1. Gerdi Keeler permalink
    27 november 2011 12:05

    Ik voel me onmiddellijk geraakt door deze visie. Ik hecht belang aan leiderschap maar ook aan verbinding. Het vraagt om nadere verkenning want al denkende vraag ik me af of er wel een tegenstelling is. Of hebben we te maken met twee krachten die we onderscheiden? We zouden kunnen verkennen hoe we leiderschap en samenwerken/verbinding kunnen verbinden. Volgens mij zou dit het menselijk kapitaal en de effectiviteit enorm vergroten.
    In ieder geval enorm bedankt voor deze blog!

  2. 27 november 2011 10:45

    Wow Lutz, mooi verhaal! Behoorlijk wat stof tot nadenken. En wat een geweldige afsluiting, daar kunnen we wat mee. Bedankt voor deze blog!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: